//
Artikel
Artikelen

De Vos die zijn streken verloor. De dood van RBC en het Roosendaalse profvoetbal

Het leven van de NAC-supporter gaat dit seizoen niet over rozen. Nu de club uit de Parel van het Zuiden zo moedig, en in de laatste weken succesvol, tegen degradatie vecht zullen de gedachten in Breda onwillekeurig naar het lot van de gevallen club uit het nabijgelegen Roosendaal gaan. Hoewel het een jaar of twee geleden ondenkbaar leek in Breda, dreigt bij degradatie en de huidige financiële sores toch echt het RBC-scenario voor NAC. RBC: een club die weliswaar nooit de allure en het relatieve succes van de buurman heeft gekend en de laatste jaren van haar bestaan in tegenstelling tot de club uit Breda steevast tussen het eerste en het tweede niveau jojode, maar niettemin een club met een tragisch einde. Natuurlijk zijn vragen over de leefbaarheid van zoveel profclubs in West-Brabant terecht, maar we spreken over clubs met een positieve uitstraling en supporters die voor de club door het vuur gaan. De liefhebber kan niet ontkennen dat het einde van NAC het Nederlandse voetballandschap armer zou maken, zoals het einde van RBC ook een verlies voor het Nederlands profvoetbal heeft betekend. Het verhaal van RBC kan enkel aan de hand van één man en zijn carrière beschreven worden, daar hij tot vier maal toe in Roosendaal onder contract stond, met de club degradeerde en promoveerde, het zoet en het bitter proefde. Mister RBC, die passanten als Azubuike Oliseh, Juan Viedma Schenkhuizen en Sammy Youssouf zag komen en gaan, trouw aan de Roosendaalse club en tegelijk de ultieme clubhopper was: Hendricus Johannes Petrus Vos.

Roosendaal Boys Combinatie

De oorsprong van profvoetbal in Roosendaal ligt in het interbellum. Al in 1927 fuseerde twee Roosendaalse clubs uit dezelfde wijk tot de Roosendaal Boys Combinatie, een vereniging die in 1955 tot het betaalde voetbal toetrad. De club bivakkeerde in de daaropvolgende jaren in de eerste en tweede divisie, jojode tussen beide zoals RBC veel later ook gewend zou zijn te doen. Tijdens een massale sanering van het vaderlandse profvoetbal in 1971 werd de vereniging teruggezet naar de amateurs. In 1973 werd overigens de titel bij de zondagamateurs behaald. Er was nog een tiental jaren nodig voordat RBC voor de tweede maal de stap naar het profniveau zou maken, maar vanaf het seizoen 1983/84 acteerde de club uit Roosendaal op het tweede niveau in het Nederlandse profvoetbal.

Niet voor niets viel de wedergeboorte van RBC als profclub samen met het debuut op zestienjarige leeftijd van Henk Vos, de talentvolle buitenspeler uit het West-Brabantse Wouw. Zijn carrière en het lot van de profclub zouden verweven blijken. Hij speelde dat seizoen twaalf wedstrijden en scoorde tweemaal, op basis waarvan PSV het wel in Vos zag zitten, hem contracteerde en de twee daaropvolgende seizoenen bij Willem II stalde. Na twee seizoenen in Tilburg keerde Vos terug bij RBC, dat nog steeds in de Eerste Divisie bivakkeerde. Terwijl Vos in de daaropvolgende dertien jaren als een ware troubadour een reeks clubs aan zijn palmares toevoegde waar Nicolas Anelka u tegen zou zeggen – in chronologische volgorde FC Eindhoven, Germinal Ekeren, Standard Luik, FC Metz, wederom Standard Luik, FC Sochaux, Feyenoord, FC Den Bosch – bleef de Roosendaalse club voor de trouwe fans moedig strijden op het tweede profniveau van het land.

Terwijl het sfeervolle sportpark De Luiten werd ingewisseld voor een lelijk, modern stadion met een welhaast nog lelijkere naam – het Vast & Goed stadion -, keerde een verloren zoon terug om de ban van wat nu de Jupiler League heet voor RBC te breken. Een van de hoogtepunten uit het recente Roosendaalse voetbalverleden was de promotie naar de Eredivisie in 2000/2001. Het behoeft geen uitleg dat die prestatie behaald werd met Henk Vos in de gelederen, die, moe van zijn omzwervingen, voor de derde keer terugkeerde op het oude nest. Er brak een ware bloeiperiode aan die voortduurde tot 2006; zes seizoenen waarin maar liefst vijf keer op het hoogste niveau geacteerd werd. Onder leiding van een jonge Robert Maaskant – die zichzelf naar verluidt toen al als de prins op het witte paard voor het voetbal zag – en met een team met local hero Eric Hellemons, routiniers als Robert Molenaar en Regi Blinker, en noeste sterkhouders als Juan Viedma Schenkhuizen, Azubuike Oliseh en Tim Smolders, hield de Roosendaalse equipe dapper stand op het hoogste niveau. Legendarische spelers als Fouad Makhout, Danny Guyt en Erwin Friebel maakten naam in Roosendaal, aangevuld met exotische versterkingen als Pius Ikedia, Ebrima Sillah, Tininho en Sammy Youssouf.

En Vos? Die bleef tot 2003, toen hij een verlaagde aanbieding niet kon accepteren en zijn ontslag indiende. Hij zei in VI: “Ik ben een boegbeeld. Ze willen mijn foto op de seizoenkaarten. Maar financieel blijkt daar niks van. Terwijl het verschil tussen hun aanbod en mijn vraag minimaal is, duizend euro bruto per maand. Waar hebben we het over? Wat wil je dan als club nou eigenlijk? Denken ze een jonge, gelijkwaardige spits te vinden voor hetzelfde geld? Nou, dan wens ik ze veel succes.” En weg was-ie: saillant detail is dat de clublegende ondanks een volgens RBC mondeling akkoord, een dag voor het vertrek naar het trainingskamp, vol bombarie besloot te tekenen bij de aartsrivaal: NAC Breda. De financiële constructie die RBC aanbood, kon Vos niet bekoren, daar hij ermee bij de Belgische fiscus in gevaar zou kunnen komen. In Roosendaal was men laaiend over het vertrek, aangezien de seizoenskaarten met de beeltenis van de clublegende reeds de drukpersen hadden verlaten. Vos was echter niet onder de indruk en begon voor de tweede keer in zijn carrière een tour de force die hem langs een groot aantal clubs op soms bedenkelijk niveau bracht.

Pak pen en papier erbij: NAC Breda, Top Oss, Nieuwmoer FC (eerste Provinciale Antwerpen), Germinal Beerschot en Racing Mechelen (derde klasse in België). Henk voelde zich nergens te goed voor, maar toen in de winterstop van 2005/2006 de telefoon ging en RBC naar de diensten van de oude Vos lonkte, kon de globetrotter ondanks het getroebleerde verleden niet weigeren. Clubliefde, zullen we maar zeggen. En aldus was de linksbuiten voor een vierde en laatste keer in dienst bij RBC, dat op dat moment troosteloos en stijf onderaan stond in de Eredivisie. Hoewel Henk Vos als ‘pinchhitter en motivator’ de degradatie niet kon verhinderen – RBC werd laatste met een tot dan toe historisch laag aantal punten -, maakte zijn rentree in ieder geval voor ondergetekende het Roosendaalse seizoen geslaagd. Scherp voor de geest staat een sprintduel vanaf de middenlijn van Vos met een tegenstander. Hoewel de veteraan zeker een meter of tien, vijftien voorsprong had, alleen op de keeper afging en zou gaan scoren, werd hij reeds voor het zestienmetergebied ingehaald door de nou niet bepaald gezwinde opponent.

Een verstrengeld lot

De degradatie bleek een negatieve spiraal. De club wist zich niet uit de kluwen van de Jupiler League te bevrijden. Een voorsprong van negen punten op de nummer twee in de twaalfde speelronde werd in de tweede helft van het seizoen 2006/07 verspeeld en RBC eindigde uiteindelijk als derde op veertien punten van kampioen De Graafschap. De seizoenen die volgden betekenden de aftakeling van de Roosendaal Boys Combinatie, gelijk de aftakeling en veroudering van zijn icoon: Henk ‘Mister RBC’ Vos werd oud. Hij kreeg in 2007 overigens nog wel een schorsing van zeven wedstrijden aan zijn broek, omdat hij scheidsrechter Bjorn Kuipers had bedreigd. Tijdens een discussie tussen de veteraan en scheidsrechter zou de laatste hebben gezegd: “Ik zal eens laten zien wie hier populair is”. Waarop Vos counterde: “Als je een flinke vent bent, moet je na afloop buiten het veld meekomen. Dan zal ik je laten zien hoe populair ík ben”. Of dat nu een dreigement was of niet, vanuit de club rezen langzaam geluiden of het niet tijd was dat Vos zijn kicksen aan de wilgen zou hangen. Zo liet coach Meppelink zich in 2008 hardop ontvallen of Henk niet moest stoppen: ‘Rare opmerking vond ik dat. Ik bepaal natuurlijk altijd nog zelf wanneer ik stop. En dat moment is voor mij nog niet gekomen’, diende de veteraan in BN De Stem hem van repliek. Wie was Rob Meppelink dan ook, om de meest mondaine RBC’er in de clubgeschiedenis van advies te durven voorzien?

Uiteindelijk gaf het lichaam van Vos op. Op 8 mei 2009 zette hij na zijn 600e duel een punt achter zijn actieve loopbaan als profvoetballer. Een aantal dat naast Vos in Nederland enkel Cocu, Jan Jongbloed (714), Pim Doesburg (687), Willem van Hanegem (636), Piet Schrijvers (628), Frans Thijssen (628) en Simon Tahamata (604) haalden. Met zijn afscheid kwam een tijdperk ten einde, niet alleen voor de gevierde clubhopper, maar ook voor de club waar hij ondanks al zijn omzwervingen toch kind aan huis was, RBC, hoewel niemand de ernst van dat einde op dat moment wilde inzien. Waar de carrière van Vos stierf, bleek ook de club geen lang leven meer beschoren.

Enkele maanden na het afscheid van Henk Vos maakte RBC bekend dat er dringend een half miljoen nodig was om als profclub door te kunnen gaan. De gemeente gaf geen krimp en weigerde bij te springen, en ondanks een afgeslankte begroting was het lot van de BVO bezegeld. Op woensdag 1 juni 2011 werd faillissement aangevraagd, op 6 juni werd surseance van betaling aangewend om het onvermijdelijke te voorkomen, maar twee dagen later viel het doek toen na de mislukte reddingspoging definitief het faillissement werd uitgesproken. Voormalig Ajacied Dean Gorré mocht als trainer de Roosendaalse zwanenzang meemaken. Als technisch eindverantwoordelijke had hij de bedenkelijke eer de club ten grave te begeleiden.

De sores eindigde daar echter niet, want de gifbeker moest helemaal leeg. De geplande doorstart als amateurclub ging wegens financiële perikelen het daaropvolgende seizoen niet door. Pas sinds dit seizoen is  RBC als amateurclub ingestroomd in de vijfde klasse, op amateurniveau dus. De weg naar hernieuwde glorie is lang, hoewel de club eerder van terugzetting naar de amateurs terug is gekomen.  Maar dit keer zal Henk er niet zijn om RBC te begeleiden. ‘Mister RBC’ zit als pensionado thuis en kijkt naar zijn grote liefde: zijn vijver met koikarpers. Het lijkt erop dat de West-Brabantse vos haar professionele streken voor altijd heeft verloren. Niemand hoeft echter in paniek te raken. Nu promotie van het amateurniveau naar het profvoetbal mogelijk is, zal in Roosendaal met smart worden gewacht op het moment dat de voormalig vleugelspeler aanschuift in de dug-out. Het lijkt de enige reanimatie voor de Roosendaal Boys Combinatie.

Over Thomas Vries

"Mijn voorliefde voor voetbal en voetbalverhalen komt voort uit een in mijn jeugd ingeslopen gevoel van miskenning. De kleine Thomas – rechtsbuiten van D-1 van VV Beegden – schreeuwt in mijn volwassen zelf over het algemeen hard om aandacht die hij als – laten we eerlijk zijn – matig begenadigd manusje-van-alles nooit kreeg van jeugdtrainer Grad. Daar komt ook mijn onvoorwaardelijke steun aan de underdog vandaan: zie het als een verlate zelfrechtvaardiging. Aldus voel ik me genoodzaakt op een andere manier aan te tonen dat ik heus wel ergens goed in ben wat betreft voetbal: niet zozeer tegen een bal trappen, maar meer het schrijven van het voetbalverhaal. Als door het postmodernisme beïnvloede cultuurhistoricus en stadsgeograaf is het mijn doel om aan De Skybox bij uitstek narratieve bijdragen te leveren. Het gaat mij vooral om het uitwerken van een gekozen thema, een invalshoek, een mooie anekdote of metafoor: onderwerpen als sociale vereniging, de tragiek van het zwarte gat na de voetbalcarrière en het persoonlijke verhaal van een net-niet wereldberoemde voetballer, dát zijn de verhalen die ik graag als ware het een voorleesavondje aan het publiek van deze website wil vertellen. De mogelijkheid tot het uitwerken van een heel kleine metafoor, een vergeten tragiek, tot een kort romanachtig verhaal is waarom ik met veel enthousiasme samen met mijn compagnons dit initiatief heb opgericht."

Reacties

Trackbacks/Pingbacks

  1. Pingback: Het is twaalf uur geweest. Is het einde van de Eerste Divisie in zicht? | - 3 april 2013

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: