//
Artikel
Artikelen

Tussen Droom en Depressie: de tackle en de flinterdunne scheidslijn

Soms kijk ik vreemd op wanneer Jan Mulder voor een zoveelste keer ogenschijnlijk overdreven ageert tegen een tackle zonder grove gevolgen: ‘rood, zes wedstrijden schorsing!’. Wanneer laten we zeggen de rechtsback van Ado nogal onbesuisd op de benen en bal aan de voeten van zo iemand als de linksbuiten van Heracles invliegt. Linksbuiten springt op, voorkomt een hoop pijn en de wedstrijd wordt uitgespeeld alsof er niets aan de hand is. Een eloquente tirade van Mulder bij ‘Jack aan tafel’ lijkt in zo’n gevallen vooral camerabewust en veel voetbalfans zullen zich storen aan de overdreven houding en schorsingseisen van de gewezen speler van Anderlecht en Ajax: er is toch niets gebeurd? Maar wanneer beter bekeken heeft Mulder – wederom – volledig gelijk. Hij kent de zijden draad waaraan een carrière bungelt. Die dunne scheidslijn tussen het verwezenlijken van een droom – alsmede het binnenhalen van een goedgevulde boterham – en maandenlange pijnlijke revalidatie gevolgd door slechts afscheid nemen. Het opdoemen van het zwarte gat. De voetbaldepressie.

 

In recente tijden hebben we de behoorlijk schokkende effecten van misplaatste tackles tot in detail kunnen zien. Het voortschrijden der techniek is in de vorm van youtube wat dat aangaat een onheilspellende boodschapper. Het pleidooi dat er nu harder getackled wordt, of onbesuisder, heeft dezelfde waarde als de retorische nonsens van ‘vroeger was alles beter’. Maar met de huidige camera-coverage blijft niets onopgemerkt. Kwade opzet is gemakkelijk te onderscheiden van onbehouwen dommigheid. In vroegere tijden lag die scheidslijn minder scherp. Dus wie zal zeggen of de carrière van een ’s lands meest begenadigde talenten met kwade opzet of domme onbesuisdheid vroegtijdig de nek om is gedraaid? In het zuiden ’s lands werd in het laatste jaar van de Tweede  Wereldoorlog een talent geboren dat in de woorden van Cruijff wellicht technisch beter aangelegd was dan hijzelf. Maar in plaats van wereldwijd succes restte voor zijn Limburgse tegenhanger slechts het verhaal van de ongelukkige overtreding, wellicht roekeloosheid, of wie zal het zeggen: de doodtrap.

Dullens in 1967 als Nederlands voetballer van het jaar

Dullens in 1967 als Nederlands voetballer van het jaar. Foto: Wikimedia Commons.

Gedebuteerd voor Sittardia in 1963-1964 met achttien doelpunten schreef Willy Dullens geschiedenis door in 1966 als eerste en enige speler Nederlands voetballer van het Jaar te worden zonder op het hoogste niveau te acteren: de club uit Sittard kwam namelijk op het tweede niveau uit. Het jaar 1966 bracht echter vooral bittere teleurstelling voor de aanvallende middenvelder met de grote toekomst. In een oefenpot tegen Vitesse botste de Limburger op verdediger Bart van Ingen. Het gevolg: twee afgescheurde kruisbanden en twee meniscussen die verwijderd dienden te worden. Na een lange en pijnlijke revalidatie keerde Dullens terug op het veld, wist nog een paar wedstrijden mee te pakken om  in 1968/1969 op 24-jarige leeftijd noodgedwongen de handdoek in de ring te gooien. Een benefietwedstrijd ter ere van de speler die gevallen was voor hij een grootheid werd leverde de Limburger 150.000 gulden op. Maar Willy bleef uiteindelijk alleen achter in het zwarte gat, en met een depressie. Tussen de verscheidene depressies door begeleidde Dullens een aantal wielrenners uit de regio en kocht hij in 1980 een kapsalon, die hij tot voor kort uitbaatte, toen hij wederom gehinderd werd door een falend lichaam: zijn schouder liet hem niet toe verder te knippen. Tegenwoordig is Dullens werkzaam als technisch adviseur bij VVV-Venlo. Wat van de begaafde middenvelder was gekomen ware hij niet geblesseerd geraakt is koffiedikkijken, maar hij zou zeker niet als depressieve kapper herinnerd worden.

Waar praten over geld in een geval van een volledig verwoeste knie banaal lijkt, is het eigenlijk een tragisch belangrijk deel van de toekomst die ondergeschoffeld wordt. Dullens kreeg uit coulance van zijn collega’s 150.000 gulden mee om iets met zijn leven te doen. Niels Kokmeijer moest via de gerechtelijke burelen achter de door zijn blessure geleden schade aangaan. Uiteindelijk werd hij in 2007 in zijn recht gesteld en kreeg hij een voorlopige som van 100.000 schadevergoeding voor iets dat  17 december 2004 had plaatsgevonden. Bij een dubbele beenbreuk, moeite te lopen voor de rest van je leven en een kapotgemaakte droom en loopbaan reiken excuses van de dader niet ver. Rachid Bouaouzan had spijt van de actie die in zijn ogen niet meer dan een harde sliding was geweest – opmerkelijk genoeg kort voor de eigen dug-out, alsof hij trainer Mike Snoei van zijn dadendrang wilde overtuigen –  maar de rechter dacht daar anders over en veroordeelde de verguisde voetballer tot zes maanden voorwaardelijke celstraf. De strafrechtelijke veroordeling was een unicum in het Nederlandse betaalde voetbal. Het sierde zijn toenmalige club Sparta tevens dat ze hem bovenop tien wedstrijden schorsing van de KNVB het spelen voor de rest van het seizoen ontzegde. Maar het bleef een triest dieptepunt in voetbal als fysiek contactsport.

Tevens roept het bovenstaande de vraag op of het toekennen van schorsing, of zelfs gerechtelijke vervolging, afhangt van de oorzaak of het gevolg. Met andere woorden: wordt iemand geschorst omdat ie een vervelende en met de foute intentie gemaakte tackle uitvoert, of omdat het slachtoffer wel of niet verminkt wordt? Gezien de gevolgen voor het slachtoffer wanneer het daadwerkelijk misgaat pleit ik voor het bestraffen van intentie. En intentie om iemand zwaar te blesseren is wel degelijk aantoonbaar. Elke volwassen voetballer kan tevens beoordelen wat de eventuele gevolgen van een doldrieste en onbehouwen charge kunnen zijn, en of die opwegen tegen het veroveren van één bal. Onbezonnenheid kan dus net zo goed bestraft worden, ook al wordt een tegenstander niet eens geraakt.

Een geniaal talent gaat vooral verloren voor het krantlezende en televisiekijkende publiek: de speler zelf verliest echter enkel zijn toekomst en waardigheid. Of het nu gaat om een speler die het talent had een van de groten der aarde te worden, of een broodvoetballer die een goedgevulde boterham bij elkaar speelde: arbeidsongeschikt verklaard worden is in alle gevallen een ramp. Wellicht denkt Mulder terug aan zijn periode bij Ajax wanneer hij van leer trekt tegen in zijn ogen volstrekt ontoelaatbaar en onbesuisd gedrag op het veld, toen hij wegens slepend blessureleed faalde zijn carrière ook in deze hoofdstad der Nederlanden luister bij te zetten zoals hij in Brussel had gedaan. Gezien het bovenstaande kan ik het echter enkel volledig eens met hem zijn. Intentie dient net zo hard bestraft te worden, als domme roekeloosheid en het bewust kapot trappen van de carrière van een collega. ‘Rood, twaalf wedstrijden schorsing!’

Over Thomas Vries

"Mijn voorliefde voor voetbal en voetbalverhalen komt voort uit een in mijn jeugd ingeslopen gevoel van miskenning. De kleine Thomas – rechtsbuiten van D-1 van VV Beegden – schreeuwt in mijn volwassen zelf over het algemeen hard om aandacht die hij als – laten we eerlijk zijn – matig begenadigd manusje-van-alles nooit kreeg van jeugdtrainer Grad. Daar komt ook mijn onvoorwaardelijke steun aan de underdog vandaan: zie het als een verlate zelfrechtvaardiging. Aldus voel ik me genoodzaakt op een andere manier aan te tonen dat ik heus wel ergens goed in ben wat betreft voetbal: niet zozeer tegen een bal trappen, maar meer het schrijven van het voetbalverhaal. Als door het postmodernisme beïnvloede cultuurhistoricus en stadsgeograaf is het mijn doel om aan De Skybox bij uitstek narratieve bijdragen te leveren. Het gaat mij vooral om het uitwerken van een gekozen thema, een invalshoek, een mooie anekdote of metafoor: onderwerpen als sociale vereniging, de tragiek van het zwarte gat na de voetbalcarrière en het persoonlijke verhaal van een net-niet wereldberoemde voetballer, dát zijn de verhalen die ik graag als ware het een voorleesavondje aan het publiek van deze website wil vertellen. De mogelijkheid tot het uitwerken van een heel kleine metafoor, een vergeten tragiek, tot een kort romanachtig verhaal is waarom ik met veel enthousiasme samen met mijn compagnons dit initiatief heb opgericht."
%d bloggers liken dit: