//
Artikel
Artikelen, EK 2012

De Droom van Clarence: Waarom Seedorf de man van het EK 2012 had moeten zijn

Door Tjeerd Kosse

De wedstrijd tegen Denemarken heeft het falen van het elftal pijnlijk aan het licht gebracht en erop gewezen dat Oranje verdeelt lijkt in twee teams – de voorhoede en de achterhoede. De kritiek in het thuisland zwelt alsmaar aan. Gaat Nederland ver komen met zijn sobere voetbalfilosofie, of mist Nederland een stukje onhollandse flair? Zestien miljoen bondscoaches geven hun mening, maar één mening heb ik de afgelopen maanden nog niet gehoord: namelijk dat dit het EK van Seedorf had moeten zijn!

De 15 jarige Seedorf ligt relaxed op zijn bed en dagdroomt over zijn toekomst. Zijn grote bos kroeshaar staat in scherp contrast met zijn kale knikker van vandaag de dag, maar qua karakter is de jonge Seedorf geen haar anders dan nu. Toen al had de jonge Seedorf een droom voor ogen; de meest succesvolle voetballer ooit worden. Die ambitie heeft hij vervuld. Seedorf kan zich meten met grootheden als Rijkaard, Kluivert, Davids en Gullit, door met drie verschillende clubs de Champions League vier keer te winnen. Maar één ding zou hij nog heel graag willen bereiken: het behalen van de Europese titel, net als zijn grote voorbeeld Gullit.

Clarence Seedorf werd bij AC Milan meer gewaardeerd dan in Oranje. Foto: Wikimedia Commons

Clarence Seedorf werd bij AC Milan meer gewaardeerd dan in Oranje. Foto: Wikimedia Commons

Al op zijn negentiende was Seedorf Nederland ontgroeid en verkoos hij Sampdoria boven Ajax. Overal waar Seedorf kwam, bracht hij succes. Maar in het Nederlands elftal had Seedorf niet dezelfde status als in het buitenland. Op het rampzalige EK van 1996 mistte hij de laatste en beslissende penalty. Gedurende de kwalificatierondes voor het WK 1998 stond Seedorf nog in de basis,  maar na het wederom missen van een –onbelangrijke –  penalty in de kwalificatiewedstrijd tegen Turkije, gaf Guus Hiddink regelmatig de voorkeur aan andere middenvelders. De jaren die volgden was Oranje redelijk succesvol, maar op geen moment kon Seedorf zijn gedroomde doorslaggevende rol spelen.  Op het EK van 2000 was Seedorf wel basisspeler, maar kwam het elftal niet verder dan de halve finale, waar het nagemiste strafschoppen de aftocht moest blazen. Deze keer was het niet Seedorf, maar Frank de Boer degene die tot twee keer toe mistte – in één wedstrijd zelfs. In 2002 haalde Oranje de eindronde niet eens. In de in 2004 verloren halve finale tegen Portugal, droop Oranje met Seedorf in de basis – zelfs op ‘zijn’ gedroomde ‘nummer 10’ – wederom af zonder internationaal succes.

Onder Marco van Basten werd een nieuwe koers gevaren op weg naar het WK 2006. Een nieuwe koers, zo moet Marco van Basten gedacht hebben, betekent ook nieuwe spelers. Dus liet Van Basten de meest matige spelers debuteren, met als dieptepunt ene Romano Denneboom. Onder het nieuwe bewind was er duidelijk geen ruimte voor ‘filmsterrengedrag’ of eigen meningen. In het jaar dat Seedorf 36 wedstrijden speelde voor AC Milan werd hij aan de kant geschoven voor spelers als Denny Landzaat. Dit WK liep dan ook uit op een troosteloos verloren achtste finale tegen Portugal. Marco van Basten’s experiment resulteerde in deze wedstrijd in zestien gele kaarten en vier rode kaarten, een absoluut dieptepunt in de geschiedenis van het Nederlands elftal en een wereldrecord rode kaarten.

Een mislukt experiment, zo dachten de Oranje-fans. Maar de KNVB gaf Van Basten nog twee jaar de tijd om het team verder te ontwikkelen. De kansen voor Seedorf leken op dat moment verkeken. Wat hij ook zou doen, bij de selectie van het Nederlands elftal zou hij nooit meer horen. Zelfs met het winnen van de Champions League in 2007 speelde Seedorf zich niet in de kijker van Van Basten voor de basiself van het EK 2008. Spelers als Demy de Zeeuw en Orlando Engelaar waren de nieuwe ‘toppers’ van het Nederlandse elftal, en koppige ‘betweters’ als Seedorf en Mark van Bommel waren overbodig. Sterker nog: in de aanloop naar het EK, misbruikte Van Basten de Milan-vedette door hem een uur te laten warmlopen, zonder hem te laten invallen. Seedorf liet het hem allemaal welgevallen, maar werd ondanks zijn buitengewoon professionele gedrag, door Van Basten achteloos gepasseerd. Ook dit toernooi wist Oranje weinig potten te breken: Oranje kwam tot de kwartfinale, waarin een sober en tactisch uitgekiend spelend Rusland van Hiddink het Nederlandse optimisme als gevolg van de ruime overwinningen op Frankrijk en Italië in de groepsfase genadeloos de nek omdraaide.

In de jaren onder Van Basten werd er qua resultaten niet beter gepresteerd dan in de tijd mét Seedorf. Maar ook de opvolger van Van Basten, Bert van Marwijk, koos er voor Seedorf in de kou te laten staan. Hij gaf de voorkeur aan een middenveld met brekers De Jong en Van Bommel. Dit bracht wel het succes van het WK 2010 met zich mee, maar de keuze van Van Marwijk voor het weinig dynamische duo, als eerste keuze liet geen ruimte voor de immer prominente Seedorf die wederom bedankte voor een reserverol.

Maar wat zou het mooi zijn geweest als Van Marwijk meer durf had getoond en ook Seedorf had opgesteld! Dan zouden de twee Milanezen Seedorf en Van Bommel het centrale duo vormen, met de stofzuiger Nigel de Jong erachter. Geheel in de traditie met het Nederlands voetbal zouden we dan weer goed gecontroleerd opbouwend voetbal spelen met twee echte vleugelspelers en een beweeglijke en meevoetballende spits in de traditie van Cruijf.

Seedorf, die bijnamen draagt als El Presidente (de president), Il Proffesore (de professor) en Il Dottore (de dokter), zou wel eens de Nederlandse Zinedine Zidane zijn geweest. Zidane, ookwel the scientist (de wetenschapper) genoemd, kreeg het in 2006 voor elkaar het hele Franse team op sleeptouw te nemen. Met de flair van een straatvoetballer uit de banlieu en het inzicht van – inderdaad – een wetenschapper speelde de toen 34-jarige speler van Real Madrid de sterren van de hemel op het WK 2006, om vervolgens zijn voetbalschoenen definitief aan de wilgen te hangen. Maar ook Zidane was lang uit zicht gebleven bij het Franse elftal. Na lange afwezigheid vanaf het winnen van het EK in 2000 maakte hij in 2005 pas weer zijn comeback door zich weer beschikbaar te stellen voor L’équipe. Veel mensen beschouwden het als een grap, en konden niet geloven dat Zidane nog een relevante bijdrage kon leveren. Maar Zidane werd op het WK van 2006 uitgeroepen tot Speler van het toernooi, ondanks de wanvertoning in de verloren finalewedstrijd tegen Italië.

Ook Seedorf is op zijn 36e levensjaar nog altijd fit maar stopt na dit seizoen bij AC Milan na een indrukwekkende carrière. Ook Seedorf is een immigrant uit een voormalige kolonie die het voetballen heeft geleerd op straat in zijn voormalige woonplaats Almere. Ook Seedorf is een aanvallende middenvelder met ongekende kwaliteiten en successen. Nu dat de kritiek op het Nederlands elftal aanzwelt, zou een speler als Seedorf als door de wol geverfde leider van het team niet misstaan. Het EK van 2012 zou het laatste kunststukje van de oude rot Seedorf zijn, waarbij hij het team naar successen zou leiden.

En als Seedorf dan eindelijk die titel te pakken had, dan zou hij zeggen: “Zie je nou wel!” Soms heeft een elftal een echte vedette nodig. Net zoals Zinedine Zidane, maar ook als Seedorf’s grote voorbeeld Ruud Gullit die een grote bijdrage had bij het behalen van de enige titel van het Nederlands elftal op het EK in 1988.

Helaas kunnen we dit moment nooit aanschouwen. Laten we hopen dat Oranje het na de rampzalige zaterdag tegen Denemarken ook redt zonder Seedorf tegen de Duitsers. En laten we hopen dat Seedorf het ook redt zonder de internationale titel en erkenning in Nederland die hem toekomt, maar die hij nooit heeft gekregen.

Over Thomas Vries

"Mijn voorliefde voor voetbal en voetbalverhalen komt voort uit een in mijn jeugd ingeslopen gevoel van miskenning. De kleine Thomas – rechtsbuiten van D-1 van VV Beegden – schreeuwt in mijn volwassen zelf over het algemeen hard om aandacht die hij als – laten we eerlijk zijn – matig begenadigd manusje-van-alles nooit kreeg van jeugdtrainer Grad. Daar komt ook mijn onvoorwaardelijke steun aan de underdog vandaan: zie het als een verlate zelfrechtvaardiging. Aldus voel ik me genoodzaakt op een andere manier aan te tonen dat ik heus wel ergens goed in ben wat betreft voetbal: niet zozeer tegen een bal trappen, maar meer het schrijven van het voetbalverhaal. Als door het postmodernisme beïnvloede cultuurhistoricus en stadsgeograaf is het mijn doel om aan De Skybox bij uitstek narratieve bijdragen te leveren. Het gaat mij vooral om het uitwerken van een gekozen thema, een invalshoek, een mooie anekdote of metafoor: onderwerpen als sociale vereniging, de tragiek van het zwarte gat na de voetbalcarrière en het persoonlijke verhaal van een net-niet wereldberoemde voetballer, dát zijn de verhalen die ik graag als ware het een voorleesavondje aan het publiek van deze website wil vertellen. De mogelijkheid tot het uitwerken van een heel kleine metafoor, een vergeten tragiek, tot een kort romanachtig verhaal is waarom ik met veel enthousiasme samen met mijn compagnons dit initiatief heb opgericht."

Reacties

Reacties zijn gesloten.

%d bloggers liken dit: